Oktobar - Međunarodni mesec borbe protiv raka dojke

Oktobar se, kao Međunarodni mesec borbe protiv raka dojke, obeležava u mnogim zemljama širom sveta, kako bi se skrenula pažnja na rasprostranjenost ove bolesti i podigla svest o značaju prevencije, ranog otkrivanja i pravovremenog započinjanja lečenja osoba obolelih od karcinoma dojke.

Važno je napomenuti da kada se otkrije na vreme rak dojke je izlečiv u preko 90% slučajeva, jer su tada terapijske mogućnosti veće i lečenje efikasnije, čime se podiže kvalitet života obolelih žena.

Rak dojke predstavlja vodeći uzrok obolevanja i umiranja od malignih bolesti širom sveta.

Prema procenama Međunarodne agencije za istraživanje raka (eng. International Agancy for Research on Cancer – IARC), u svetu je, od raka dojke, tokom 2020. godine registrovano više od 2.260.000 novoobolelih i skoro 685.000 umrlih žena svih uzrasta.

U Evropi je, u istoj godini, registrovano više od pola miliona novoobolelih i skoro 142.000 umrlih žena od raka dojke.

Prema podacima Instituta za javno zdravlje Srbije „Dr Milan Jovanović Batutˮ, rak dojke predstavlja vodeći maligni tumor u obolevanju i umiranju žena u Srbiji. Takođe, rak dojke je jedan od vodećih uzroka prevremene smrti kod žena u Srbiji i meren godinama izgubljenog života, karcinom dojke je na trećem mestu kao uzrok smrti kod žena starosti od 45. do 64. godine, posle cerebrovaskularnih bolesti i ishemijske bolesti srca. Prema podacima iz 2018. godine, u Republici Srbiji od raka dojke, broj novoobolelih žena bio je 4561, a ukupan broj umrlih 1691.

Iste godine (2018. godina) broj novoobolelih žena od raka dojke bio je u Braničevskom okrugu 67 a u Podunavskom okrugu 118. Broj umrlih žena od raka dojke u Braničevskom okrugu iznosio je 27 a u Podunavskom okrugu 51.

Danas postoje čvrsti dokazi da su najvažniji faktori rizika za nastanak karcinoma dojke pored ženskog pola, starije životno doba, genetska predispozicija, dužina reproduktivnog perioda, broj porođaja, godine pri rođenju prvog deteta, gojaznost, egzogeni estrogeni, konzumacija alkohola, proliferativne bolesti dojke, karcinom kontralateralne dojke ili endometrijuma, izloženost zračenju, fizička neaktivnost i uticaj geografskog podneblja. Neke od ovih faktora nije moguće menjati, dok je na druge moguće uticati. Visoka učestalost obolevanja od raka dojke mora se u izvesnoj meri pripisati činjenici da do danas nisu otkriveni ili do kraja razjašnjeni svi uzroci njegovog nastanka, što dodatno naglašava da je pored mera primarne prevencije od ključnog značaja rano otkrivanje raka dojke.

Otkrivanjem raka dojke u ranoj fazi bolesti znatno se povećava uspešnost lečenja. Pravovremenom primenom odgovarajuće savremene terapije i daljim kontinuiranim tretmanom, moguće je značajno unaprediti zdravstveno stanje i kvalitet života obolelih žena.

Zavod za javno zdravlje Požarevac je ustanova čija je prioritetna aktivnost rad na promociji zdravlja i prevenciji bolesti, koje se baziraju na saradnji sa predstavnicima lokalnih samouprava i organizaciji promotivnih aktivnosti kako bi doprineli da što veći broj žena obavi preventivni pregled u cilju ranog otkrivanja karcinoma dojke.